|
ÇEVRE BİLGİSİ
A- ÇEVRE İLE
İLGİLİ GENEL BİLGİLER
insanlar özellikle son
çeyrek yıl öncesine kadar, ekolojik dengeyi süratle
bozarak çevre sorunu yaratmışlardır, sorunların
insanlara geri dönmesi, sağlığımızı ve doğayı
olumsuz yönde etkilemesi çevre bilinci oluşmasını
sağlamıştır. Çevre canlı cansız varlıklarla çevrili
olarak için de doğal hayatımızı sürdürdüğümüz
ortamdır Son günlerde konuşulması moda olan çevre
kirliliği ve çevre sorunları ise içinde bulunduğumuz
ortamın kirlenmesi; doğal özelliklerini kaybetmesi,
yavaş yavaş yok olmaya başlaması anlamına
gelmektedir. Bu sorun, üzerinde yaşayabileceğimiz,
gelecek kuşaklara bırakabileceğimiz bir dünyayı
olanaksız hale getirmiştir Çevre kırlılığını hava,
su, toprak ve gürültü kirliliği olarak
irdeleyebiliriz.
B- ÇEVRE VE
TRAFİK İLİŞKİLERİ
Çevre kirliliğinin
başlıca nedenlerinden birisi de taşıtlar ve karayolunda seyir sırasında karayolunun bilinçsizce
kullanılmasıdır. Taşıtların çevreyi kirletmesinin
başlıca nedenleri şunlardır
• Bakımı yapılmamış
araçlarla trafiğe çıkılması, temiz olmayan yakıt
kullanılması, gereksiz olarak trafiğe çıkılması,
trafik yoğunluğu sebebiyle uzun süre trafikte
seyredilmesi, duraklama ve park e sırasında gereksiz
yere araçların çalıştırılması, hava ve gürültü
kirliliğine neden olmaktadır
• Araç bakımlarının
gerekli ortamlarda yapılmaması ve bakım sırasındaki
artıkların toprağa dökülmesi, yenilen içilen madde
atıklarının çevreye atılması, bakımsız araçlar dün
yağ, yakıt vb. maddelerin kara- yoluna sızması, uzun
ve bölünemeyen yüklerin gerekli tedbirler ve
önlemler alınmadan taşınması, tehlikeli, zararlı ve
radyoaktif maddelerin taşınması sırasında gerekli
önlemler alınmadan taşınması gibi nedenlerle toprak,
gürültü ve çevre kirliliğine neden olmaktadır. Bu
nedenlerden dolayı trafiğin çevre kirliliği ile
direk ilgisi vardır. Çevre kirliliğini ortadan
kaldırmak için, sürücülerin eğitimi başta olmak
üzere gereken yasal ve diğer tedbirlerin alınması
zorunlu hale gelmektedir.
C-ÇEVRE
KİRLİLİĞİNİN İNSAN, BİTKİ VE HAYVAN SAĞLIĞI ÜZERİNDE
ETKİLERİ
Hayvanın ve suların
pislenmesi gürültünün artması doğal çevre, insanlar
ve hayvanlar üzerinde birtakım olumsuzluklar
oluşturmaktadır.
Taşıtların çalışması
esnasında havaya atılan egzoz gazının içerisin de
azot, karbon bileşikleri ile tam yanmamış
hidrokarbon bileşikleri vardır. Hidrokarbon
bileşiklerinden en önemlileri aldehitler,
peroksitler ve benzendir. Ayrıca vuruntu önleyici
olarak katılan kurşundur. has bileşikleri içerisinde
yer alan azot monoksit ve azot dioksitin çözükleri;
çok düşük olması sebebiyle akciğer alvoelleri
üzerine çökerek akciğer amfizemine yol açmaktadır.
Azot bileşikleri bitkiler üzerinde çok yüksek
değişimlerde ve uzun sürede ortaya çıkar.
Atmosferin alt katmanlarında mor ötesi ışınlar ve
tam yanmamış hidrokarbonlar, nitrat bileşikleriyle
beraber birleşerek normale göre bitkiler için 1000
kez daha zehirlidir. Karbonmonoksit gazı yüksek
oranda solunum yapıldığında boğulma olaylarına yol
açar. Bu durumda kapalı yerlerde araçların
çalıştırılmaması gerekmektedir. kurşun ise böbrek,
kan ve beyin lezyonlarına yol açar. Motor egzozundan
çıkan kükürt bileşikleri ise, su buharı ile
birleşerek sülfürik asit meydana getirir. Tüm bu
olumsuzlukları ortadan kaldırmak için kurşunsuz
benzin üretimi ve tüketimine ağırlık verme
çalışmaları devam etmekte ve araçlarda doğalgaz, LPG
kullanılmasına ağırlık verilmesi gerekmektedir.
Ayrıca araçların bakımlarının zamanında yapılması ve
egzoz muayenesi gelen araçların egzoz muayenelerinin
zamanında yapılması gerekmektedir. Fabrika atıkları,
şehirlerin kanalizasyonları; tarım ilaçları, asit
yağmurları yeraltı ve yerüstü sularını
kirletmektedir. Bunlar için fabrikalara ve
kanalizasyonlara arıtma tesislerinin yapılması
gerekmektedir. Gürültü kişiler üzerinde psikolojik
ve ruhsal çöküntüler yaratmaktadır. Bunun için
kanuni düzenlemeler yapılmakla beraber çevre
konusunda gerekli eğitimin verilmesi gerekmektedir.
D- ÇEVRE İLE
İLGİLİ TANIMLAR
Çevre:
Canlıların var olduğu ortamdaki, doğal ve fiziksel
öğeleri ile canlıların etkileştiği insan ürünü
şartlardır.
Çevre koruma:
İnsan ve diğer canlı varlıkların gelişmelerini
sürdürebilmeleri için gerekli şartların korunması
(ekolojik denge) suda, toprak ta, havadaki
kirliliklerin önlenmesi ve çevrenin iyileştirilmesi
için yapılan çalışmaların tümüdür.
Çevre hakkı:
Herkesin sağlıklı ve dengeli bir çevrede hayat
hakkını ihlal edenlere karşı yargı mercileri önünde
savunma hakkıdır.
Çevre kirliği:
İnsanların çalışmaları sonucu havada, suda, toprakta
meydana gelen olumsuz gelişmelerle, ekolojik
dengenin bozulması sonucu ortaya çıkan gürültü, koku
ve atıkların meydana getirdiği zararlı sonuçlardır.
Atık: Çevrede
bozulma meydana getirecek miktarda çevreye
boşaltılan maddelerdir (Suni, katı, gaz, radyoaktif
maddeler.)
Alıcı ortam :
Atıkların bırakıldığı yakın ve uzak çevredir.
Sürdürülebilir kalkınma: Şimdiki kuşakların ihtiyaçlarının
gelecek kuşakların ihtiyaçlarını tehlikeye atmadan
karşılanmasına imkan veren ekonomik büyüme
politikalarıdır.
Tehlikeli atık:
İnsan sağlığı ve çevre için tehlike oluşturan,
hastalığa yada ölüme yol açan atıklardır.
Doğal kaynak: bitki, hayvan, mikroorganizma gibi canlı
varlıklarla, hava, su, toprak gibi cansız
unsurlardır.
Erozyon:
Toprağın rüzgar ve su gibi etkilerle bir yerden bir
yere taşınmasıdır.
Gürültü:kişilerin,
huzur ve sükununu, ruh ve beden sağlığını boza tok
seviyede ve gelişigüzel çıkarılan sestir.
DB: Ses ölçü
birimidir.
Frekans: Ses
dalgasının birim zamandaki titreşim sayısıdır.
Gürültü kontrolü:
Gürültü çıkaran sesleri en aza indirmek, etki
suresini azaltmak, hoşa gidecek ve daha az rahatsız
edecek hale getirmektir.
Fauna: Ülkeye,
bölgeye veya bir devreye mahsus hayvan varlığıdır.
Flora: Bir
ülkeye, bölgeye ait bitkisel varlıklardır.
|